Türkiye'nin en iyi ebeveyn sitesi
Türkiye'nin en iyi ebeveyn sitesi
NEFES
Prof. Dr.  FAZİLET KARAKOÇ
Çocuk Göğüs Hastalıkları Uzmanı
Yazı Boyutu:
Çocuğunuzun astımı var ise okullar başlamadan önce yapmanız gerekenler...

Yazı severiz, kim sevmez ki?
Okul yok, sınavlar yok...
Çocuklarımız ile daha fazla vakit geçirmek için yeterince vaktimiz var…
Ama yaz tatili nerde ise bitti...
Okullar kapanmaya yakın biz hastalarımızın son kontrollerini yaparız... Okullar açılmadan önce de onları tekrar görmek isteriz, kışa hazırlık yapmak lazım...


Çocukluk çağı astımı erişkinlerden oldukça farklı, özellikle hayatın ilk yıllarında üst solunum yolu enfeksiyonlarını takiben öksürük, hırıltı, nefes darlığı gibi şikayetleri olan çocukların önemli bir kısmı büyüdükçe bu hastalığı üzerinden atıyor.

Bu dönemde çocukların şikayetleri önemli mevsimsel farklılıklar gösteriyor. Birçok çocuk yazın çok iyi ve bu neden ile biz hastaların ilaçlarına bu dönemde ara veriyoruz.
Ama yaz bitince, sonbahar gelince, okullar açılınca, o güzel küçük burunlar akmaya başlayınca, birçok çocukta ataklar tekrar başlıyor.

EYLÜL SALGINLARI
Eylül salgınları diyoruz buna...

Kapalı ortamlarda tekrar bir araya gelen çocuklar enfeksiyonları da kolaylıkla birbirine geçiriyor. Bu neden ile yaz boyunca hiç ilaç kullanmayan ya da sadece lüzum halinde öksürük, hırıltı vs olduğunda kısa süreli rahatlatıcı inhaler tedavileri kullanan hastaların kışa hasta bir şekilde girmemeleri için bazı önlemler almamız gerekiyor.

ÖNCEKİ KIŞI NASIL GEÇİRDİ?
Çocuğunuzun bir önceki kışı nasıl geçirdiği çok önemli…


Bir önceki kış sık hastalıklar, acil vizitler ya da hastane yatışları olan çocukların  Eylül’de hiç bir şikayetleri olmasa da bir koruyucu tedavi başlanması  kışa ağır bir hastalık ile başlaması ihtimalini azaltır.

Bu neden ile Eylül ayındaki kontrollerinde ”Yaz nasıl geçti?” diye sorarız...

Yaz boyunca rahatlatıcı ilaç ihtiyacı oldu mu? Oldu ise ne kadar sıklıkla bu ilaçları kullanması gerekti? Muayene bulguları ve tabii ki eğer çocuğun yaşı uygun ve yapabiliyor ise solunum fonksiyon testi ölçümleri bizim için çok değerli bazı bilgiler verir ve tüm bunların sonuçlarına göre vereceğimiz tedaviyi planlarız.

Tabii bir de grip aşısı meselesi var...

Çok sayıda mikrop var bizi hasta eden ama bunlardan bazıları çok önemli influenza gibi mesela bu neden ile her yıl tam da bu zamanlarda grip aşısı konuşulmaya başlanır... İnfluenza önemli; çünkü tüm dünyada her yıl 3 ile 5 milyon kişinin influenza ile ağır hastalığa yakalandığı  ve 250 bin -500 bin kişinin hayatını kaybettiği düşünülüyor.

GRİP AŞISI MESELESİ
Grip aşısı kimlere yapılmalıdır? Herkes aşı olmalı mıdır?

Özellikle risk grubunda olanlar için aşılama önemlidir.

Astım, diyabet, kalp hastalığı, böbrek hastalığı, nörolojik ya da nöromuskuler hastalıkları olan çocuklar ve bu çocuklar ile aynı evde yaşayan diğer kişiler risk grubunda olmasa bile mutlaka aşılanmalıdır. Örneğin; evde astımlı bir çocuk var ise evdeki herkesin aşılanması önerilmektedir.

Bağışıklık sistemleri baskılanmış kişiler: Kanser hastaları, organ ve kemik iliği nakli yapılanlar ve bu kişiler ile aynı evde yaşayanlar.

Uzun süreli aspirin tedavisi alan çocuk ve adolesanlar (koma, karaciğer hasarı ve ölüme neden olan Reye Sendromu gelişebilme riski nedeni ile).

Hasta bakımı ile ilgilenen sağlık çalışanları.

Bu gruplar dışında özellikle,  6 ay - 5 yaş arası çocukların, hamilelerin (hamileliğin ilk 3 ayından sonra ya da bebeğini emziren bir annenin grip aşısı olmasında bir sakınca yoktur!) ya da 6 aydan küçük çocukların bulunduğu evlerde yaşayanların  bu çocukların bakımları ile  ilgilenenlerin de grip aşısı yaptırması önerilmektedir.

Bu risk gruplarından birinde değilseniz bile grip aşısının yapılması bu yıl içinde grip olma riskinizi azaltır!

GRİP AŞISI NE ZAMAN YAPILMALI?
Grip enfeksiyonu her mevsimde ortaya çıkabilir, bununla birlikte grip enfeksiyonlarının çoğu ekim- mayıs ayları arasında oluşur. Son yıllarda grip enfeksiyonlarının önemli bir kısmı Ocak ve Şubat aylarında ortaya çıkmıştır.

Aşının koruyuculu etkisi 2 -3 hafta sonra ortaya çıkar, bu neden ile tavsiye edilen  yıllık grip aşısının aşı kullanıma sunulur sunulmaz  grip salgını başlamadan önce Eylül - Ekim aylarında  yapılması ve hastaların aşılanmalarının Aralık ayından önce  bitirilmesidir.  
Ancak kişi gribe yakalanmamış ise aşılama grip sezonunun sonuna kadar uygulanabilir.

YAŞ GRUPLARINA GÖRE AŞININ DOZU NEDİR?
Daha önce AŞILANMAMIŞ; 3 yaşın altındaki çocuklarda aşı yarım doz  (0.25 ml)  yapılır ve 4 hafta sonra ikinci doz yapılır.

Eğer geçen yıl aşı yapıldı ise (tek doz bile olsa) 3 yaşın altındaki çocuklarda tek doz ve yarım doz aşı yeterlidir.

Daha önce hiç grip aşısı yaptırmamış olan 3-8 yaş arası çocuklara 4 hafta ara ile iki  TAM DOZ (0.5 ml) yapılır.

9 yaşın üzerindeki çocuklarda tek doz ve tam doz aşı yeterlidir.

GRİP AŞISININ YAN ETKİLERİ VAR MI?
Ülkemizde uygulanan aşılar inaktif, yani canlı olmayan virüslerden oluşuyor. Bu nedenle aşının hastalık yapma riski yok. En sık görülen yan etkisi aşı yerindeki ağrı ve hassasiyet.
Aşı iyi tolore edilmektedir. Aşı sonrası nadiren hafif geçen 1-2 gün içinde kendiliğinden geçene nezle türü bir şikayetler oluşabilir.

Sistemik ve lokal etkiler 24-48 saat içerisinde kaybolur.

Hafif üst solunum yolu enfeksiyonunun varlığı aşı yapılmasına engel değildir!

En sık sorulan sorulardan biride  grip aşısının içinde thimerosal  (civa bazlı koruyucu) olup olmadığı ve bunun olası zararlarına ilişkindir…

Civa bazlı koruyucu bir madde olan thiomersal çok dozlu aşıların içinde başka mikrorganizmaların bulaşmasını engellemek için eklenmektedir.

Tek doz aşılar koruyucu olarak CIVA (Thimerosal) İÇERMEMEKTEDİR!

Ayrıca bilimsel çalışmalar içinde bu koruyucu madde bulunan aşılar ile lokal şişlik kızarıklık dışında önemli bir zararlı etki bildirilmemiştir

GRİPTEN KORUNMANIN AŞIDAN BAŞKA YOLLARI VAR MI?
Aşı olsanız da olmasanız da (aşının koruyuculuğu  yüzde 100 olmadığı için) çocuklarınızı ve kendinizi gripten korumak için aşağıdaki önlemlere dikkat etmeniz önerilir.
Ellerinizi sık sık yıkayın. Virusun en önemli bulaşma yolunun  virus bulaşmış  ellerin göz ve ağız ile teması olduğunu unutmayın!

Küçük çocukların ağızlarına götürdüğü oyuncaklar ve objelerin  dezenfeksiyonu önemlidir. Yüzeylerinde yıkanabilen ya da kullanıldıktan sonra atılan kağıt havlular ile temizlenmesi uygun olacaktır.

Çocuğunuzun burnunu kullanıldıktan sonra atılan kağıt mendiller ile temizleyin

GRİP NASIL TEDAVİ EDİLİR?
Grip olan çocuklarda destekleyici tedaviler verilebilir. Çocuğun dinlemesi, bol sıvı alması, ateş, kas ağrılarını gidermek için parasetamol içeren ateş düşürücü ağrı kesicilerin verilmesi önerilir.

Küçük çocuklarda burunun serum fizyolojik ile temizlenmesi ve sekresyonların aspire edilmesi çocukları rahatlatır.

Antibiyotikler sadece bakteriler üzerinde etkili fakat virüsler üzerine etkili olmadıkları için grip tedavisinde hiçbir yarar sağlamazlar.

Özellikle risk grubunda olan bazı hastalarda ilk şikayetlerin başlamasından sonraki 24 - 48 saat içerisinde antiviral bazı ilaçların verilmesi bulguların daha az şiddetli olması ve daha kısa sürmesini sağlar.

GRİP TEHLİKELİ BİR HASTALIK MIDIR?
Aslında grip enfeksiyonu hiç bir sağlık sorunu olmayan kişilerin bile günlerce bazen haftalarca okula, işe gidememesine neden olabilir. En sık rastlanan bulgular ateş, baş ağrısı, yorgunluk, öksürük, boğaz ağrısı, kas ağrısıdır. Ama bazı kişiler grip enfeksiyonları ile birlikte hayatı tehdit edebilecek komplikasyonlar açısından risk altındadır; astımlı hastalar, beş yaşın altındakiler ama özellikle 2 yaşın altındakiler, kronik sağlık sorunları olan kişiler (diyabet, obezite, kalp hastalığı ya da 19 yaşın altında olup aspirin kullanan, bağışıklık sistemi yetersizliği olan)  ve 65 yaşın üzerindeki kişiler.

Bakteriyel pnömoni, kas iltihabı, kalp kasının ya da kalp etrafındaki zarın iltihabı, menenjit, çocuğun vücudunun susuz kalması, var olan kronik hastalığın kötüleşmesi  grip enfeksiyonunun en tehlikeli komplikasyonlarıdır.

Zatürre, grip virüsünün akciğerleri direkt olarak etkilemesi ile olabileceği bazen eşlik eden bakteriyel bir enfeksiyon zatürreye yol açar. Bakteriyel ya da viral zatürre ağır hastalığa ve hastane yatışına neden olabilir, hayatı tehdit edebilir.

HEMEN ACİLE GİDİN!
Eğer grip semptomlarını takiben çocuğunuzun durumu ağırlaşıyor, ateş, titreme, göğüs ağrısı, terleme, yeşil ya da kanlı balgam, dudaklarda ya da tırnaklarda morarma  var ise en  yakın sağlık kuruluşuna başvurmanız uygun olacaktır. Bazı hastalarda nefes alma esnasında göğüste batma şeklide ağrı olabilir, bazı çocuklarda ise  karın ağrısı zatürrenin tek bulgusu olabilir. Zatürre tanısında hastanın muayenesine ek olarak akciğer grafisi çekilmesi ve balgam testi yapılması gerekebilir.

Sağlıklı, başarılı bir okul dönemi diliyorum hepinize...

Sevgi ve selamlarımla.


Copyright 2007-2020 ® NETATÖLYE - Tüm hakları saklıdır. İzinsiz alıntı yapılamaz.